بررسی تصویربرداری از چرخش نامناسب روده و ولولوس روده میانی

جستجوی ناهنجاری‌های چرخشی روده‌ در رادیولوژی اطفال یک مبحث شایع است. تشخیص دقیق این ناهنجاری‌ها اهمیت زیادی دارد، زیرا می‌توانند به عواقبی مانند علائم مزمن گوارشی و عدم رشد مناسب یا ولولوس حاد میدگات منجر شوند که در صورت عدم درمان، وضعیت تهدیدکننده‌‌ی زندگی هستند. ارزیابی مناسب با استفاده از سونوگرافی (US) و یا مطالعه فلوروسکوپی با کنتراست دستگاه گوارش فوقانی (UGI) تشخیص دقیق و به موقع را تضمین می‌کند.

سونوگرافی روش اولیه برای بررسی چرخش نادرست و ولولوس میدگات است. ویژگی‌های کلیدی برای ارزیابی شامل رابطه شریان مزانتریک فوقانی (SMA) و ورید مزانتریک فوقانی (SMV) و موقعیت رتروپریتونئال بخش سوم دوازدهه است. رابطه‌ی معکوس SMA-SMV نشان‌دهنده‌ی چرخش نادرست است، اما در درصد کوچکی از موارد، ممکن است این رابطه طبیعی باشد. شناسایی موقعیت رتروپریتونئال بخش سوم دوازدهه که بین SMA و آئورت قرار دارد، مطمئن‌ترین روش برای رد کردن چرخش‌های نابجاست. همچنین علامت گردابی (Whirlpool sign) در سونوگرافی نشان‌دهنده‌ی ولولوس میدگات است و نیاز به جراحی فوری دارد.

فلوروسکوپی دستگاه گوارش فوقانی روش استاندارد تشخیص مالروتاسیون روده است.
موقعیت تاتصال دوازدهه-ژژونوم در ربع فوقانی چپ شکم در مطالعه UGI تأییدکننده چرخش طبیعی روده است. میزان اتساع معده، بزرگی طحال و دوزادهه متحرک می‌توانند بر این روش اثر بگذارند. همچنین، نشانه‌های دیگر مانند فشردگی خارجی ثابت بر روی حلقه‌های روده که باعث انسداد جزئی می‌شود، می‌تواند وجود نوارهای لاد (Ladd bands) را نشان دهد. نشانه چرخشی (Corkscrew sigh) نیز یافته‌ای معمول از ولولوس میدگات در تصاویر فلوروسکوپی UGI است اما همیشه وجود ندارد.

استفاده از فلوروسکوپی روده بزرگ می‌تواند در موارد مبهم به شناسایی سکوم کمک کند که معمولاً در بیماران با چرخش نابجا در ربع فوقانی راست قرار دارد. همچنین، مهم است که بدانیم چرخش نادرست روده می‌تواند با بیماری‌های دیگری مانند سندرم هتروتاکسی، سایر مشکلات گوارشی و ناهنجاری‌های کروموزومی همراه باشد. در نهایت، روش لاد (Ladd procedure) تنها درمان جراحی برای این ناهنجاری و ولولوس میدگات است و احتمال بروز مجدد آن وجود دارد. بنابراین، استفراغ صفراوی مکرر باید همیشه دوباره بررسی شود.

گـردآورنـده: مبینا محمدی کیا